ลพบุรี Only

ละครย้อนยุคพาคนมาลพบุรี แยกฉากในจอออกจากประวัติศาสตร์จริง

เมื่อละครอย่าง “บุพเพสันนิวาส” ที่เล่าเรื่องในยุคสมเด็จพระนารายณ์ออกอากาศและได้รับความนิยมอย่างมาก ภาพที่ตามมาคือผู้คนพากันเดินทางมายังลพบุรีและอยุธยา หลายคนแต่งชุดไทยย้อนยุคเดินถ่ายรูปในวังและโบราณสถาน กระแสครั้งนั้นทำให้คนรุ่นใหม่จำนวนมากหันมาสนใจประวัติศาสตร์ช่วงนี้เป็นครั้งแรก

นั่นเป็นเรื่องดี แต่ละครก็คือละคร บางอย่างที่คนดูจำมาจากจอไม่ได้ตรงกับประวัติศาสตร์เสียทีเดียว ด้านล่างคือประโยคที่มักได้ยินในหมู่คนดู พร้อมสิ่งที่ควรรู้คู่กัน

“ตัวละครในเรื่องมีตัวตนจริงทุกคน”

ละครอิงประวัติศาสตร์มักผสมคนจริงเข้ากับตัวละครที่สร้างขึ้นใหม่ บุคคลอย่างสมเด็จพระนารายณ์ โกษาปาน และคอนสแตนติน ฟอลคอน มีตัวตนในประวัติศาสตร์จริง แต่ตัวเอกที่ข้ามเวลามาจากยุคปัจจุบันเป็นตัวละครที่แต่งขึ้น และบทพูด นิสัย หรือความสัมพันธ์ระหว่างตัวละครหลายส่วนก็เป็นการตีความของผู้เขียน

แม้แต่ตัวละครที่อิงคนจริง บุคลิกที่เห็นในจอคือสิ่งที่ผู้สร้างเลือกนำเสนอ ไม่ใช่ภาพที่ยืนยันได้จากเอกสาร ใครอยากรู้ว่าบุคคลจริงในราชสำนักทำอะไรไว้บ้าง ลองเริ่มจากภาพรวมของรัชกาลพระนารายณ์ในฉบับย่อ

“เหตุการณ์ในละครเกิดขึ้นตามลำดับนั้นจริง”

ละครต้องเล่าเรื่องหลายสิบปีให้จบในไม่กี่สิบตอน การย่อเวลา ยุบเหตุการณ์ หรือสลับลำดับเพื่อให้เรื่องเดินเร็วขึ้นเป็นเรื่องปกติของการเล่าเรื่อง เหตุการณ์ที่ในจออยู่ติดกัน อาจห่างกันหลายปีในความเป็นจริง และบางฉากอาจไม่มีหลักฐานว่าเกิดขึ้นเลย

ช่วงปลายรัชกาลพระนารายณ์เป็นช่วงที่การเมืองซับซ้อน มีหลายฝ่ายเกี่ยวข้อง และนักประวัติศาสตร์ยังตีความต่างกันในหลายประเด็น ละครที่ต้องเลือกมุมเดียวจึงเล่าได้เพียงบางด้าน

“ไปลพบุรีแล้วจะเห็นวังแบบเดียวกับในละคร”

สิ่งที่รอเราอยู่ที่ลพบุรีคือโบราณสถานจริง หลายส่วนเหลือเพียงฐาน กำแพง และซากอาคาร ขณะที่ภาพในจอผ่านการสร้างฉาก ตกแต่ง จัดแสง และเลือกมุมกล้อง เพื่อให้ผู้ชมเห็นวังในวันที่ยังรุ่งเรือง

การไปยืนในพระนารายณ์ราชนิเวศน์จึงต้องใช้จินตนาการเติมส่วนที่หายไปเอง ส่วนอีกจุดที่คนดูละครมักตามไปคือที่พำนักแบบยุโรปของขุนนางชาวกรีกในราชสำนัก ซึ่งเหลือเป็นซากผนังและซุ้มประตู ไม่ใช่บ้านที่มีเฟอร์นิเจอร์ครบเหมือนในจอ

“คนสมัยนั้นแต่งตัวแบบในละครเป๊ะ”

เครื่องแต่งกายในละครออกแบบโดยอ้างอิงข้อมูลทางประวัติศาสตร์ แต่ก็ปรับให้สวยงามและเหมาะกับการถ่ายทำ สี ผ้า และรายละเอียดบางอย่างอาจต่างจากของจริงในยุคนั้น ซึ่งหลักฐานเรื่องการแต่งกายของคนสมัยนั้นเองก็ยังไม่ครบในหลายเรื่อง

ใครอยากแต่งชุดไทยไปเดินเมืองเก่า ไม่จำเป็นต้องเหมือนละครทุกจุด เลือกชุดที่สุภาพและเดินได้สบายก็พอ ถ้าเลือกโจงกระเบน มีวิธีนุ่งให้กระชับจนเดินชมโบราณสถานได้ทั้งวันที่ช่วยได้มาก

มุมของพ่อแม่ที่ลูกติดละคร

ลูกวัยรุ่นที่ดูละครจบ บางคนอยากได้ชุดย้อนยุคไว้ใส่เที่ยว บางคนกลับสนใจแฟชั่นของนักแสดงในชีวิตจริงมากกว่า เป็นจังหวะดีที่จะชวนคุยเรื่องการแต่งตัวให้เหมาะกับสถานที่ ถ้าลูกชายอยากได้เสื้อผ้าใหม่ก่อนทริป มีแนวทางชวนลูกชายวัยทีนไปเลือกเสื้อผ้าโดยไม่ทะเลาะกันให้ลองอ่าน

ละครย้อนยุคดูต่อได้อย่างสนุกเหมือนเดิม และถ้าฉากไหนทำให้สงสัยว่าเกิดขึ้นจริงไหม นั่นคือจุดเริ่มที่ดีในการเปิดหนังสือประวัติศาสตร์หรือเอกสารจากพิพิธภัณฑ์ เพื่อหาคำตอบจากหลักฐานด้วยตัวเอง